مشاوره در طلاق پیشگیری و مداخله (2668) خدابخش احمدی انتشارات سمت

نقد و بررسی تخصصی کتاب «مشاوره در طلاق: پیشگیری و مداخله» اثر دکتر خدابخش احمدی

کتاب «مشاوره در طلاق: پیشگیری و مداخله» تألیف دکتر خدابخش احمدی، از منابع جامع و کاربردی دانشگاهی است که توسط سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت) با همکاری سازمان بهزیستی کشور منتشر شده است.

این اثر با تکیه بر تجارب بالینی، پژوهش‌های بومی و چارچوب‌های علمی-حقوقی کشور، با هدف توانمندسازی مشاوران، روان‌درمانگران و مددکاران در فرآیند پیچیده ارزیابی، پیشگیری و مداخله در بحران طلاق تدوین شده است. مطابق با قوانین مدنی و حمایت از خانواده، مشاوره طلاق نقشی حیاتی در بازسازی ارتباط زوجین یا کاهش آسیب‌های روانی پس از جدایی ایفا می‌کند؛ از این رو کتاب حاضر به عنوان یک راهنمای عمل‌گرایانه در سه سطح پیش از بحران (پیشگیری)، حین بحران (مداخله) و پس از بحران (حمایت پس از طلاق) ساختار یافته است.

سرفصل‌ها و مباحث کتاب (فهرست فصول نه‌گانه)

کتاب در ۹ فصل ساختاریافته تدوین شده که تمامی ابعاد طلاق را از دیدگاه‌های بالینی، حقوقی و سیستمی مورد واکاوی قرار می‌دهد:

• فصل اول: خانواده سالم (ازدواج بدون طلاق)بررسی مفاهیم خانواده، شاخص‌های ازدواج پایدار، مؤلفه‌های استحکام‌بخش زندگی مشترک و شناسایی عوامل آسیب‌زا و مخرب رابطه.
• فصل دوم: مفاهیم طلاق از منظر روان‌شناختی، حقوقی و شرعیتعریف ماهیت طلاق، مراحل و فرایند روانی جدایی، انواع و اقسام طلاق از دیدگاه فقهی و حقوقی.
• فصل سوم: علل و عوامل مؤثر در شکل‌گیری طلاقدسته‌بندی جامع و چندبعدی ریشه‌ها و عوامل فردی، بین‌فردی، خانوادگی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی طلاق.
• فصل چهارم: روش‌های ارزیابی طلاقمعرفی متغیرهای کلیدی سنجش، روش‌ها و فنون مصاحبه تخصصی تشخیصی و کاربرد آزمون‌ها و ابزارهای سنجش طلاق.
• فصل پنجم: روش‌های مشاوره‌ای برای کاهش متقاضیان طلاقفنون و راهبردهای مداخله‌ای مرحله‌به‌مرحله جهت کاهش تنش، بهبود الگوهای تعاملی و پیشگیری از فروپاشی رابطه.
• فصل ششم: مداخلات پیشگیری از طلاقپروتکل‌های مداخله در بحران حاد زناشویی، گام‌های اجرایی نجات زندگی مشترک و پیشگیری از تصمیمات شتاب‌زده.
• فصل هفتم: روش‌های مشاوره‌ای برای زوجین طلاق‌گرفتهرویکردهای حمایتی و کمک‌های حرفه‌ای به افراد پس از وقوع طلاق برای مدیریت سوگ، سازگاری مجدد و کاهش آسیب‌های متوجه فرزندان.
• فصل هشتم: مداخله در مشکلات حاد زوجینپروتکل‌های مواجهه بالینی با تعارضات بحرانی نظیر خشونت خانگی، اعتیاد، خیانت زناشویی، فرسودگی عاطفی و اختلالات جنسی.
• فصل نهم: مباحث اخلاقی، قانونی و بهداشت روانی مشاوران طلاقمسائل قانونی و اصول اخلاق حرفه‌ای، مدیریت فرسودگی شغلی مشاوران و روش‌های مراقبت از بهداشت روان درمانگران فعال در بحران طلاق.

ویژگی‌های برجسته اثر

1. رویکرد ۳ مرحله‌ای جامع: پوشش کامل مراحل پیش از طلاق (حل تعارض)، حین طلاق (تصمیم‌گیری و مشاوره توافقی) و پس از طلاق (بازتوانی روانی).
2. منطبق بر بافت بومی و حقوقی ایران: هماهنگ با قوانین دادگاه‌های خانواده و مراکز غربالگری بهزیستی.
3. ارائه پروتکل‌های مداخله در بحران‌های حاد: ارائه راهکارهای عملی برای شرایطی مانند خیانت، خشونت و اعتیاد.

مخاطبان کتاب

• دانشجویان و اساتید: مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری رشته‌های مشاوره (خانواده و ازدواج)، روانشناسی بالینی و مددکاری اجتماعی.
• مشاوران و روان‌درمانگران مراکز طلاق و دادگستری: درمانگران فعال در مراکز مشاوره مستقر در دادگاه‌های خانواده و مراکز کاهش طلاق سازمان بهزیستی.
• پژوهشگران حوزه مطالعات خانواده و آسیب‌های اجتماعی.